Saturday, June 20, 2009

၂-ပါးေသာ တရားမ်ား

( ၁ ) အက်ိဳးတရား ၂-ပါး
၁။ အတၱဟိတ-မိမိအက်ိဳးရွိမႈကို ျပဳလုပ္ျခင္း။
၂။ ပရဟိတ-သူတပါးအက်ိဳးရွိမႈကို ျပဳလုပ္ျခင္း။

( ၂ ) အနိယတ သိကၡာပုဒ္ ၂-ပါး
၁။ ရဟန္းသည္ မိန္းမႏွင့္ အကာအကြယ္ရွိေသာ အမ်ားမျမင္ရေသာေနရာ၌ ၂-ေယာက္တည္း အတူမေနရ။
၂။ ရဟန္းသည္ မိန္းမႏွင့္ အကာအကြယ္မရွိေသာ အမ်ားမၾကားရေသာ ေနရာ၌ အတူမေနရ။
( ၀ိနည္းေတာ္ ၂၂၇-မွ )

( ၃ ) အပၸမညာ ေစတသိက္ ၂-ပါး
၁။ ကရုဏာ-ဆင္းရဲသူမ်ားကို ျမင္က သနားျခင္း။
၂။ မုဒိတာ-ခ်မ္းသာမႈ ရသူမ်ားကို ျမင္ပါက ၀မ္းေျမာက္ျခင္း။

( ၄ ) အစိုးမရေသာ တရား ၂-ပါး
၁။ မိုဃ္း-မိုဃ္းသည္ ရြာမလိုလိုႏွင့္ မရြာဘဲ ျဖစ္တတ္၏။
မရြာဘူးလိုလိုႏွင့္လည္း ရြာတတ္၏။
သူ႔သေဘာကို မည္သူမွ အစိုးမရ။

၂။ ႏြားသိုး-ႏြားသိုးသည္ စိတ္ေကာင္း ရွိသည္-မရွိသည္ ဟု မသိ။
သူေ၀ွ႔လိုသည့္အခါ သခင္ကိုပင္ ျပန္ေ၀ွ႔၏။
သူ႔သေဘာကို အစိုးမရ။

( ၅ ) အုပ္စု ၂-မ်ိဳး
၁။ ၀ဂၢ-မညီညြတ္ေသာ အုပ္စု။
၂။ သမဂၢ-ညီညြတ္ေသာ အုပ္စု။

( ၆ ) ကုသိုလ္ ၂-မ်ိဳး
၁။ ေလာကီကုသိုလ္=ဒါန, သီလ စေသာ ဘာသာေရးဆိုင္ရာ ျပဳလုပ္မႈ ကုသိုလ္။
၂။ ေလာကုတၱရာကုသိုလ္=ေလာကမွ ထြက္ေျမာက္ရန္ ၀ိပႆနာျပဳက်င့္မႈ ကုသိုလ္။

( ၇ ) ေက်းဇူးရွိေသာ တရား ၂-ပါး
၁။ သတိ=ေအာက္ေမ့မႈ တရား။
၂။ သမၸဇဥ္=ဆင္ျခင္ဉာဏ္ရွိမႈ တရား။

( ၈ ) ေက်းဇူးဆပ္၍ မကုန္ႏိုင္သူ ၂-ေယာက္
၁။ ေမြးသည့္မိခင္။
၂။ ေကၽြးသည့္ဖခင္။ ( အံ )

( ၉ ) ခုနစ္ႏွစ္အရြယ္ ရဟန္းအေမြရေသာ သာမေဏ ၂-ပါး
၁။ သုမန သာမေဏ။
၂။ ေသာပါက သာမေဏ။

( ၁၀ ) ခ်မ္းသာျခင္း ၂-မ်ိဳး
၁။ ကာယ သုခ=ကိုယ္၏ ခ်မ္းသာျခင္း။
၂။ စိတၱ သုခ=စိတ္၏ ခ်မ္းသာျခင္း။

( ၁၁ ) ဆင္ျခင္အပ္ေသာ အရာ ၂-ပါး
၁။ ခ်ီးမြမ္းလဲ မေလာနဲ႔။
၂။ အျပစ္တင္လဲ မေလာနဲ႔။

( ၁၂ ) ဆင္းရဲျခင္း ၂-မ်ိဳး
၁။ ကာယိကဒုကၡ=ကိုယ္၏ ဆင္းရဲျခင္း။
၂။ ေစတသိကဒုကၡ=စိတ္၏ ဆင္းရဲျခင္း။

( ၁၃ ) ဒါန ၂-မ်ိဴး
၁။ ဇီ၀ိတဒါန=အျပစ္ရွိသူကို အသက္ေဘးမွ ခ်မ္းသာေပးျခင္း။
၂။ အဘယဒါန=အျပစ္ရွိသူကို အျပစ္ဒဏ္ေဘးမွ ခ်မ္းသာေပးျခင္း။

( ၁၄ ) ဓုရ ၂-ပါး
၁။ ဂႏၳဓုရ=စာေပပရိယတၱိ သင္အံပို႔ခ်ျခင္း။
၂။ ၀ိပႆနာဓုရ=၀ိပႆနာ က်င့္ၾကံအားထုတ္ ပြားမ်ားျခင္း။

( ၁၅ ) နိဗၺာန္ပရိယာယ္ ၂-မ်ိဳး
၁။ သဥပါဒိေသသ နိဗၺာန္=ခႏၶာရွိစဥ္ ရအပ္ေသာ နိဗၺာန္။ ရဟႏၲာအျဖစ္ကို ဆို၏။
၂။ အႏုပါဒိေသသ နိဗၺာန္=ခႏၶာခ်ဳပ္ျငိမ္း၍ ပရိနိဗၺာန္ျပဳသျဖင့္ ရေသာနိဗၺာန္ကို ဆို၏။

( ၁၆ ) ပညာ ၂-မ်ိဳး
၁။ ေလာကီပညာ=၀ိဇၨာ, သိပၸံ ပညာ သင္ၾကားတတ္ေျမာက္မႈ။
၂။ ေလာကုတၱရာပညာ=ေလာကမွထြက္ေျမာက္ရန္ က်င့္ရမည္ျဖစ္ေသာ ၀ိပႆနာပညာ။

( ၁၇ ) ပညာရွိ ၂-မ်ိဳး
၁။ မိမိ၌ရွိေသာအျပစ္ကို အျပစ္ဟု ရႈေသာသူ။
၂။ အမွားကို ၀န္ခ်ေတာင္းပန္သည္ကို တရားသေဘာအရ လက္ခံသူ။

( ၁၈ ) ပယ္အပ္ေသာ တရား ၂-ပါး
၁။ အ၀ိဇၨာ=သစၥာေလးပါး မသိျခင္းတရား။
၂။ တဏွာ=တြယ္တာတပ္မက္ျခင္းတရား။

( ၁၉ ) ပြားမ်ားအပ္ေသာ တရား ၂-ပါး
၁။ သမထ=စိတ္၏တည္ျငိမ္မႈ ရရွိျခင္း။ စ်ာန္တရားကို ဆို၏။
၂။ ၀ိပႆနာ=အနိစၥ, ဒုကၡ, အနတၱ လကၡဏာသံုးပါးကို အထူးဆင္ျခင္မႈ။

( ၂၀ ) ပိုင္းျခား၍သိအပ္ေသာ တရား ၂-ပါး
၁။ ရုပ္=ထင္ရွားရွိေသာ ခႏၶာကိုယ္။
၂။ နာမ္=အာရံုကို သိျခင္းသေဘာတရား။

( ၂၁ ) ဘာ၀ရုပ္ ၂-ပါး
၁။ ဣတၳိဘာ၀ရုပ္=မိန္းမ၏အသြင္ ပံုသဏၭာန္။
၂။ ပုမၻာ၀ရုပ္=ေယာက်္ား၏အသြင္ ပံုသဏၭာန္။

( ၂၂ ) မသင့္ေသာ အယူ ၂-မ်ိဳး
၁။ သႆတ ဒိ႒ိ=မရွိသည္ကို ရွိသည္ဟူ၍ ထင္မွတ္ျခင္း။
၂။ ဥေစၦဒ ဒိ႒ိ=ရွိသည္ကို မရွိဟူ၍ ထင္မွတ္ျခင္း။

( ၂၃ ) ျမတ္စြာဘုရား၏ အရံ ရဟႏၲာ ၂-ပါး
၁။ လက္်ာရံ-ရွင္သာရိပုတၱရာ။
၂။ လက္၀ဲရံ-ရွင္ေမာဂၢလာန္။ ( အံ )

( ၂၄ ) ျမတ္စြာဘုရား၏ အရံ ရဟႏၲာမ၂-ပါး
၁။ လက်္ာရံ-ေခမာေထရီ။
၂။ လက္၀ဲရံ-ဥပၸလ၀ဏ္ေထရီ။ ( အံ )

( ၂၅ ) ရဟန္းေတာ္မ်ား ၀ါကပ္ျခင္း ၂-မ်ိဳး
၁။ ပုရိမ၀ါ-၀ါဆိုလျပည့္ေက်ာ္ ၁-ရက္ ၀ါကပ္၍ သီတင္းကၽြတ္လျပည့္ေန႔ ၀ါကၽြတ္၏။
၂။ ပစၦိမ၀ါ-၀ါေခါင္လျပည့္ေက်ာ္ ၁-ရက္ ၀ါကပ္၍ တန္ေဆာင္မုန္းလျပည့္ေန႔ ၀ါကၽြတ္၏။

( ၂၆ ) ရႏိုင္ခဲေသာ ပုဂၢိဳလ္ ၂-ေယာက္
၁။ ေရွးဦးစြာ ေက်းဇူးျပဳတတ္ေသာသူ ရႏိုင္ခဲ၏။
၂။ ေက်းဇူးကို သိ၍ တုံ႔ျပန္တတ္ေသာသူ ရႏိုင္ခဲ၏။

( ၂၇ ) ေရွးဦးစြာ သရဏဂံုတည္သူ ၂-ေယာက္
၁။ တပုႆ။
၂။ ဘလႅိက-ကုန္သည္ညီေနာင္။

( ၂၈ ) လူမိုက္ ၂-မ်ိဳး
၁။ မိမိ၌ ရွိေသာအျပစ္ကို အျပစ္ဟု မရႈသူ။
၂။ အမွားကို ၀န္ခ်ေတာင္းပန္သည္ကို တရားသေဘာအရ လက္မခံသူ။

( ၂၉ ) ေလာကပါလတရား ၂-ပါး
၁။ ဟိရီ-မေကာင္းမႈ ျပဳလုပ္ျခင္းမွ ရွက္ျခင္း။
၂။ ၾသတၱပၸ-မေကာင္းမႈ ျပဳလုပ္ျခင္းမွ ေၾကာက္ျခင္း။

( ၃၀ ) သမၸတၱိ ၂-မ်ိဳး
၁။ ေဘာဂသမၸတၱိ-ဥစၥာစည္းစိမ္ ေပါမ်ားျပည့္စံုျခင္း။
၂။ ပရိ၀ါရသမၸတၱိ-အေျခြအရံ ပရိသတ္ မ်ားျပားျပည့္စံုျခင္း။

( ၃၁ ) သရဏဂံု ပ်က္ျခင္း ၂-မ်ိဳး
၁။ သာ၀ဇၨေဘဒ-ဘာသာအယူေျပာင္းသြား၍ သရဏဂံုပ်က္ျခင္း။
၂။ အန၀ဇၹ သုခ၀ိပါကေဘဒ-ေသဆံုးျခင္းေၾကာင့္ နတ္ရြာသုဂတိသို႔ လား၍ သရဏဂံုပ်က္ျခင္း။

( ၃၂ ) သမာဓိ ၂-မ်ိဳး
၁။ ဥပစာရ သမာဓိ-အနီးအပါး၌ တည္ၾကည္မႈ ရရွိျခင္း။
၂။ အပၸနာ သမာဓိ-အပၸနာစ်ာန္၌ျဖစ္ေသာ တည္ၾကည္မႈ ရရွိျခင္း။

( ၃၃ ) သဒၶါတရား၌ စံထားအပ္ေသာ ဥပါသကာ ၂-ေယာက္
၁။ စိတၱသူၾကြယ္။
၂။ ဟတၳက (ေခၚ) အာဠာ၀က မင္းသား။

( ၃၄ ) သဒၶါတရား၌ စံထားအပ္ေသာ ဥပါသိကာမ ၂-ေယာက္
၁။ ခုဇၨဳတၱရာ ဥပါသိကာမ။
၂။ နႏၵမာတာ ဥပါသိကာမ။ ( ေ၀ဠဳက႑ကီရြာသူ နႏၵမိခင္ )။

( ၃၅ ) သာ၀က ၂-မ်ိဳး
၁။ ပုထုဇဥ္ သာ၀က-ဘုရားအဆံုးအမ၌တည္ေသာ သာမန္ပုဂၢိဳလ္မ်ား။
၂။ အရိယာ သာ၀က-အရိယာဂိုဏ္း၀င္ ပုဂၢိဳလ္မ်ား။

( ၃၆ ) သာသနာ ပ်က္စီးျခင္းတရား ၂-ပါး
၁။ မေကာင္းသျဖင့္ရအပ္ေသာ မွားေသာ ပုဒ္ဗ်ည္းအကၡရာ။
၂။ မေကာင္းသျဖင့္သိအပ္ေသာ မွားေသာ အနက္အဓိပၸါယ္။

( ၃၇ ) သီလ ၂-ပါး
၁။ စာရိတၱသီလ-မိမိဆိုင္ရာ သီလျဖစ္ေသာ ကိုယ္က်င့္တရား ထိန္းသိမ္းျခင္း။
၂။ ၀ါရိတၱသီလ-က်င့္ျပီးေသာ သီလကို မပ်က္ေအာင္ ကိုယ္ေတြ႔ၾကံဳပါက ေရွာင္ႏိုင္ရျခင္း။

( ၃၈ ) သစၥာ ၂-ပါး
၁။ သမၼဳတိသစၥာ-လူ, နတ္, ျဗဟၼာ, ေရ, ေျမ, ေတာ, ေတာင္, သမုဒၵရာ-ဟု ပညတ္အားျဖင့္ မွန္ကန္ျခင္း။
၂။ ပရမတၳသစၥာ-နိဗၺာန္ဟု ပရမတ္အားျဖင့္ မွန္ကန္ျခင္း။

( ၃၉ ) သုတၱံ ၂-မ်ိဳး
၁။ သဘာ၀သုတၱံ-ျမတ္စြာဘုရားလက္ထက္၌ မ်က္ေမွာက္ျဖစ္ပ်က္ပံုကို ေဟာၾကားမႈမ်ားကို ဆို၏။
၂။ အဘာ၀သုတၱံ-မ်က္ေမွာက္မရွိ အတိတ္ကိုေဆာင္၍ ေဟာၾကားမႈ။ ( ၅၅၀-ဇာတ္မ်ား )။

( ၄၀ ) သႏၲာန္၂-မ်ိဳး
၁။ အဇၩတၱသႏၱာန္- မိမိကိုယ္တြင္း၌ရွိေသာ ပံုသႏၲာန္။
၂။ ဗာဟိရသႏၲာန္-အျပင္အပ၌ရွိေသာ ပံုသႏၲာန္။

( ၄၁ ) ေရွးဦးဆရာ မည္ထိုက္သူ ၂-ဦး
၁။ အမိ
၂။ အဖ
ေဖေဖ, ေမေမ, မံမံ, ခ်ိဳခ်ိဳ, ကိုကို, မမ, ဖိုးဖိုး, ဖြားဖြား, စသည္အားျဖင့္ ကေလးငယ္အား လိမၼာသည့္စကား ျဖစ္ေစ၊ မလိမၼာသည့္ စကား ျဖစ္ေစ တတ္သိနားလည္ေအာင္ ေရွးဦးစြာ သင္ေပးသူမွာ အမိႏွင့္အဖသာ ျဖစ္ေပသည္။
သို႔ေၾကာင့္-ေရွးဦးဆရာ၊ မည္ထိုက္စြာ၊ ပုဗၺာစရိယ၊ မိႏွင့္ဖ-ဟူ၍ စာဆိုရွိခဲ့ေပသည္။

မွတ္ခ်က္။ ပုဗၺ-ေရွးဦးစြာ။ အာစရိယ-ဆရာ။

( ၄၂ ) စြပ္စြဲတတ္ေၾကာင္း ၂-ပါး
၁။ မရွိ ခိုးႏိုး။
၂။ မလွ စံုးရိုး ။

( ၄၃ ) ပုထုဇဥ္ ၂-မ်ိဳး
၁။ ကလ်ာဏပုထုဇဥ္-ကံ ကံ၏အက်ိဳးကို ယံုၾကည္သူ။
၂။ ဗာလပုထုဇဥ္-ကံ ကံ၏အက်ိဳးကို မယံုၾကည္သူ။

( ၄၄ ) ျပင္မရေသာ အရာ ၂-မ်ိဳး
၁။ အတိတ္ကံ ႏွင့္
၂။ ၀မ္းတြင္းပါ ဗီဇ-ျပင္မရ။

( ၄၅ ) ျမန္မာျပည္သုိ႔ သာသနာယူေဆာင္လာသူ မေထရ္ ၂-ပါး
၁။ အရွင္ဥတၱရ မေထရ္။
၂။ အရွင္ေသာဏ မေထရ္။

( ၄၆ ) သိမ္ ၂-မ်ိဳး
၁။ ဗဒၶသိမ္-ဉတ္ကမၼ၀ါစာတို႔ျဖင့္ ဖြဲစည္းအပ္ေသာ သိမ္။
၂။ အဗဒၶသိမ္-သူ႔အလိုေလ်ာက္ ျဖစ္ေသာ သိမ္။







( ၄၂ )

No comments: