Wednesday, June 23, 2010

သံဃာေတာ္မ်ား ႏွင့္ ရွင္သာမေဏမ်ား သြားေရာဂါ မျဖစ္ရေလေအာင္

စာေရးသူ က်န္းမာေရးမွဴး (H.A) အျဖစ္ ရန္ကနု္တိုင္း လွည္းကူးျမိဳ႔နယ္ စံျပက်န္းမာေရးသင္တန္း ဌာနတြင္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ခဲ့ရစဥ္က ေက်ာင္းက်န္းမာေရး စစ္ေဆးေရးအဖြဲ႔တြင္ အဖြဲ႔ေခါင္းေဆာင္အျဖစ္ တာ၀န္ယူခဲ့ပါသည္။
မူလတန္းေက်ာင္းမ်ားသို႔ဆင္း၍ ေက်ာင္းသား ေက်ာင္းသူေလးမ်ား၏ တကုိယ္ေရက်န္းမာေရးကို အထူးအေလးေပး၍ စစ္ေဆးခဲ့ပါသည္။

ေက်းလက္ေတာရြာမ်ားသို႔ ဆင္းခ်ိန္တြင္ အခ်ိန္ရေသာအခါ ဘုန္းေတာ္ႀကီး ေက်ာင္းမ်ားကိုပါ ေရာက္ရွိခဲ့ပါသည္။ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္းမ်ားရွိ ရွင္သာမေဏေလးမ်ားတြင္ ၁၀-ပါးတြင္ ၁၀-ပါးလံုး သြားပိုးစားျခင္းေရာဂါႏွင့္ သြားဖံုးေရာင္ေရာဂါမ်ား ျဖစ္ေနၾကသည္ကို ေတြ႔ရွိခဲ့ရပါသည္။
လြန္ခဲ့ေသာ ၂-ႏွစ္ခန္႔ေလာက္ ပရိယတၱိစာသင္တိုက္ႀကီးတတိုက္သို႔ ေရာက္သြားေသာအခါ ရွင္သာမေဏေလးတပါး သြားကိုက္သျဖင့္ ဆြမ္းမဘုဥ္းေပးႏိုင္ဘဲ ငိုယိုေနသည္ကို ေတြ႔ရွိခဲ့ရပါသည္။ ယင္းေၾကာင့္ ထိုပရိယတၱိစာသင္တိုက္ႀကီးမွ ရွင္သာမေဏ ၅၀-ပါးအား သြားမ်ားစစ္ေဆးၾကည့္ရာတြင္ အပါး ၄၀-ခန္႔ သြားေရာဂါမ်ား ျဖစ္ေနၾကသည္ကို ေတြ႔ျမင္ခဲ့ရပါသည္။

ရွင္သာမေဏေလးမ်ားအား တိုက္အုပ္၊ စာခ်ဆရာေတာ္က တပါးလွ်င္ သြားပြတ္တံတေခ်ာင္း သြားတိုက္ေဆး တဘူးတို႔ကို ထုတ္ေပးထားပါသည္။ ကုန္လွ်င္ ထပ္ေပးပါသည္။
ရွင္သာမေဏေလးမ်ား သြားမွန္မွန္ တိုက္ပါသည္။ သို႔ေသာ္လည္း သြားေရာဂါမ်ား ျဖစ္ေနၾကသည္ကို ေတြ႔ျမင္ခဲ့ရပါသည္။ ဘာေၾကာင့္ ဤသို႔ျဖစ္ရပါသနည္း။ စာေရးသူ ဆန္းစစ္ရွာေဖြၾကည့္ေသာအခါ သြားတိုက္သည့္အခ်ိန္ မွားေနသည္ကို ေတြ႔ရွိရပါေတာ့သည္။

ရွင္သာမေဏေလးမ်ား နံနက္ ၄-နာရီ အိပ္ရာမွထၾကပါသည္။ ပါးစပ္ပလုတ္က်င္း၍ မ်က္ႏွာသစ္ၾကသည္။ ျပီးလွ်င္ ဘုရား၀တ္တက္ၾကသည္။ နံနက္ ၆-နာရီတြင္ အရုဏ္ဆြမ္း ဘုဥ္းေပးၾကသည္။ ျပီးလွ်င္ စားက်က္ၾကပါသည္။ နံနက္ ၉-နာရီခန္႔တြင္ တန္းဆြမ္းခံထြက္ၾကသည္။ ေက်ာင္းသုိ႔ ၁၀-နာရီခန္႔ ေလာက္တြင္ ျပန္ေရာက္ၾကသည္။

ေက်ာင္းေရာက္လွ်င္ ေရခြက္ေလးမ်ားကိုယ္စီကိုယ္င ယူေဆာင္ၾကျပီး ေရခ်ိဳးကန္သို႔ သြားၾကသည္။ ထိုအခ်ိန္တြင္ ရွင္သာမေဏေလးမ်ား သြားတိုက္ၾကပါသည္။ ေရခ်ိဳးၾကပါသည္။
နံနက္ ၁၀-နာရီခန္႔တြင္ ေန႔ဆြမ္းဘုဥ္းေပးၾကျပီး မိမိတို႔အေဆာင္တြင္းမွာ အိပ္စက္အနားယူၾကပါသည္။ ေန႔ ၁-ခ်က္ထိုးလွ်င္ အိပ္ရာမွထ၍ မ်က္ႏွာသစ္ျပီး စာက်က္ေဆာင္၀င္၍ စာက်က္ၾကပါသည္။ ညေန ၄-နာရီခန္႔တြင္ စာက်က္ခ်ိန္ျဖဳတ္၍ ေက်ာင္းသန္႔ရွင္းေရး ျပဳလုပ္ၾကပါသည္။ ညေန ၅-နာရီခန္႔တြင္ ေရကန္သို႔သြား၍ ေရခ်ိဳးပါသည္။ သြားတိုက္ၾကပါသည္။

ည ၆-နာရီခန္႔တြင္ ဘုရား၀တ္တက္ၾကျပီး ညစာ၀ါက်က္ၾကပါသည္။ ည ၉-နာရီခန္႔တြင္ ညစာ၀ါရပ္နား၍ အိပ္ခန္း၀င္ၾကပါသည္။ အိပ္ခန္းျပန္ေရာက္ေသာအခါ ထန္းလ်က္ခဲမ်ား၊ သၾကားလံုးမ်ား အခ်ိဳရည္မ်ား စသည္တို႔ကို ဘုဥ္းေပးသံုးေဆာင္ျပီး အိပ္ရာ၀င္ၾကပါသည္။ အခ်ဳိမ်ား ဘုဥ္းေပးျပီး အိပ္ၾကပါသည္။

စာသင္သား ရွင္သာမေဏေလးမ်ား၏ နိစၥဓူ၀ အလုပ္လုပ္ခ်ိန္ ျဖစ္ပါသည္။ ရဟန္းသံဃာေတာ္မ်ားလည္း ပါ၀င္ပါသည္။
ထိုတေန႔တာကာလ အေတာအတြင္း သြားတိုက္ခ်ိန္ ၂-ခ်ိန္ကို ေတြ႔ရွိရသည္။
၁။ ေန႔ဆြမ္းမဘုဥ္းေပးမီ တခ်ိန္။
၂။ ညေနခင္း ေရခ်ိဳးၾကစဥ္ တခ်ိန္။
ႏွစ္ခ်ိန္လံုး သြားတိုက္ခ်ိန္ မွားယြင္းေနၾကပါသည္။

ရွင္သာမေဏႀကီးတပါးအား စာေရးသူက သြားဘာျဖစ္လို႔ တိုက္ရတာလဲကိုရင္-ဟု ေမးမိပါသည္။ သူ၏အေျဖကား အာပုပ္ေစာ္ မနံရေအာင္ တိုက္တာေပါ့ ဒကာႀကီးရဲ႔-ဟု ေျဖပါသည္။
အေျဖ မျပည့္စံုပါ။ သြားမ်ားကို ေန႔စဥ္မွန္မွန္ တိုက္ရသည္မွာ-
၁။ အာပုပ္ေစာ္ မနံရေအာင္။
၂။ သြားပို မစားရေအာင္။
၃။ သြားဖံုးေရာဂါ မျဖစ္ရေအာင္တို႔ ျဖစ္ပါသည္။

ဘာေၾကာင့္ သြားပိုးစားျပီး သြားဖံုးေရာဂါ ျဖစ္ရပါသနည္း။
ဤအေၾကာင္းကို သိရွိနားလည္ထားဖို႔ အလြန္လိုအပ္ပါသည္။ သြားပိုးစားေရာဂါကို ေကးရီးစ္ (Caries) ဟု ေခၚပါသည္။ အစားအစာမ်ားတြင္ အခ်ိဳစာမ်ား ပါ၀င္ေနပါသည္။ အဆိမ့္စာမ်ားလည္း ပါ၀င္ေနပါသည္။ ထိုစားၾကြင္းစားက်န္မ်ားသည္ သြားၾကားမ်ားအတြင္း သြားဖံုးမ်ားအတြင္းတြင္ တြယ္ကပ္ေနပါသည္။

ထိုပါးစပ္ထဲမွ စားၾကြင္းစားက်န္မ်ားႏွင့္ အာပုပ္ရည္တို႔ ေတြ႔ထိျပီး ေဖာ္မင္ေတးရွင္းေခၚ အခ်ဥ္ဓာတ္မ်ား ျဖစ္လာပါသည္။ ယင္းကို အက္စစ္-ဟုေခၚပါသည္။ ျမန္မာလိုေတာ့ ငရဲမီးပါ။ သြားႏွင့္ သြားေျခတြင္ အခ်ဥ္ဓာတ္၊ အက္စစ္မ်ားျဖစ္၍ သြားမ်ား ပ်က္စီးေပါက္ထြက္ရသည္။ သြားဖံုးမ်ားေရာင္၍ ေရစီးကမ္းျပိဳေရာဂါ ျဖစ္ရသည္။

သြားပိုးစားေရာဂါ ေကးရီးစ္။
သြားဖံုးေရာင္ေရာဂါ ဂ်င္ဂ်ီဗိုက္တစ္(သ္)
ထိုေရာဂါမ်ား ရပါေတာ့သည္။ ထိုအခါ သြားကို္က္ပါသည္။ သြားဖံုးေရာင္၍ ဆြမ္းမဘုဥ္းေပးႏိုင္ေတာ့ပါ။ ရွင္သာမေဏေလးမ်ား ငိုရပါေတာ့သည္။
ဤေရာဂါမ်ား မျဖစ္ရေအာင္ သြားတိုက္ခ်ိန္ကို တိုက္အုပ္ဆရာေတာ္ (စာခ်ဆရာေတာ္) က သင္ေပးရပါမည္။

(သြားတိုက္ခ်ိန္)
၁။ အရုဏ္ဆြမ္းစားျပီးတိုင္း သြားတိုက္ခိုင္းပါ။ (ပလုတ္က်င္းပါ)
၂။ ေန႔ဆြမ္းစားျပီးတိုင္း သြားတိုက္ခိုင္းပါ။ (ပလုတ္က်င္းပါ)
၃။ ညအိပ္ရာ၀င္ခါနီးတိုင္း သြားတိုက္ခိုင္းပါ။ (ပလုတ္က်င္းပါ)
အစာစားျပီးတိုင္း သြားတိုက္ခိုင္းသည့္ အေလ့အက်င့္ကို ျပဳလုပ္ေပးပါ။ စားၾကြင္းစားက်န္မ်ား မက်န္ရေအာင္ တိုုက္ပါ။ ဖလူအိုရိုက္သ္ (Fluoride) ပါေသာ သြားတိုက္ေဆးမ်ားက သြားပိုးစားျခင္းကို ကာကြယ္ေပးပါသည္။ ထိုအခါ ေဖာ္မင္ေတးရွင္းေခၚ ပါးစပ္ထဲမွာ အခ်ဥ္ဓာတ္၊ အက္စစ္ဓာတ္မ်ား မတည္ေတာ့ပါ။ မျဖစ္ေတာ့ပါ။
အထူးသျဖင့္ ထန္းလ်က္၊ သၾကားမ်ား စားမိလွ်င္ ပိုသတိျပဳပါ။

(သြားတိုက္ဆား)
သြားတိုက္ေဆး မသံုးစြဲႏိုင္ပါက ဆြမ္းဟင္းခံသည့္အခါ အသံုးျပဳသည့္ ပလတ္စတစ္ဘူးေလးမ်ားရွိပါသည္။ တဘူးလွ်င္ ၁၀၀-မွ်သာ ေပးရပါသည္။ တဘူးလွ်င္ ဆား ၂၀-သားခန္႔ ဆန္႔ပါသည္။ ၀င္ပါသည္။
ဆား ၂၀-သားခန္႔ႏွင့္ ပရုပ္လံုး ၃-လံုးခန္႔ကိုေရာ၍ ၾကိတ္ပါ။ လပတ္စတစ္ဘူးေလးထဲမွာ ေလလံုေအာင္ ပိတ္ထားပါ။ ထို ပရုပ္ဆားႏွင့္-သြားမ်ား သြားဖံုးမ်ားကို တိုက္ေပးပါ။ အရသာ ငန္သည္၊ ပူသည္၊ ေမႊးသည္၊ ပက္ဆိုးဒင့္ သြားတိုက္ေဆးအနံ႔ရပါသည္။ သြားဖံုးမ်ားကို လက္ညႇိဳး၊ လက္မမ်ားႏွင့္ ဖိႏွိပ္ေပးပါ။ သြားဖံုးေကာင္းမွ သြားေကာင္ပါသည္။

ရဟန္းေတာ္မ်ား သြားတိုက္ေဆးသံုးစြဲလွ်င္-
ဖလူအိုရိုက္ (Fluoride) ပါ၀င္ေသာ သြားတိုက္ေဆးကိုသာ သံုးစြဲသင့္ပါသည္။ သြားတိုက္ေဆးဘူးမ်ား (ဖလူအိုရိုက္) လို႔ ေရးထားပါသည္။ လွဴဒါန္းၾကသည့္ ဒကာ ဒကာမမ်ားကလည္း ဖလူအိုရိုက္ဓာတ္ပါ၀င္ေသာ သြားတိုက္ေဆးဘူးမ်ားကိုသာ လွဴဒါန္းၾကပါ။ ပရုပ္ဆား-ဘူးေလးမ်ား တပါးလွ်င္ တဘူးက်စီစဥ္ေဆာင္ရြက္ထား ေပးပါ။

ယင္းဖလူအိုရိုက္ဓာတ္သည္ လက္ဖက္ထဲတြင္ မ်ားစြာပါ၀င္ပါသည္။ ဆြမ္းဘုဥ္းေပးျပီး လက္ဖက္ ဘုဥ္းေပးျခင္းသည္ အလြန္သင့္ေလ်ာ္ပါသည္။ သြားပိုးစားျခင္း သက္သာပါသည္။
သြားကိုက္၊ သြားနာ၊ သြားဖံုးေရာင္ ေရာဂါျဖစ္ေနလွ်င္-
၁။ Paracetamol-ပါရာစီတယ္ေမာ ေဆး ၁-ျပား
၂။ Ampicilline Capsule-အင္ပယ္စလင္ ေဆး ၁-ေတာင့္
၃။ Kemose Tab-ကီးမ္မို႔စ္ ေဆး ၁-လံုး
၄။ Metro Tab-မက္ထရို ေဆး ၁-လံုး
ဤေဆး ၄-မ်ိဳးတြဲ၍ တေန႔ ၃-ႀကိမ္၊ ၃-ရက္ေသာက္ပါ။ ေပ်ာက္ကင္းသြားပါမည္။ ဆားႏွင့္ေရေႏြးေရာစပ္၍ ပလုတ္က်င္းေပးရန္လည္း မေမ့သင့္ပါ။ Metro ေဆး မပါ၍ မျဖစ္ပါ။ သတိျပဳပါ။

သြားေရာဂါျဖစ္ေနလွ်င္ အထက္ပါ ေဆး ၄-မ်ိဳးကို ေသာက္ျဖစ္ေအာင္ ေသာက္ပါ။ ဘက္တီးရီးယားပိုးမ်ား ပါးစပ္ထဲမွာ အျပည့္ရွိေနပါသည္။ ယင္းေဆးမ်ား ေသာက္မွသာ သြားေရာဂါ ေပ်ာက္ပါမည္။
ပရိယတၱိစာသင္တိုက္မ်ားတြင္ ဤေဆာင္းပါးပါေသာ ျမတ္မဂၤလာစာေစာင္ တေစာင္စီကို အလွဴရွင္မ်ားက ၀ယ္ယူလွဴဒါန္းၾကပါရန္ တိုက္တြန္းႏႈိးေဆာ္အပ္ပါသည္။

ဤေဆာင္းပါးကို ရန္ကုန္ျမိဳ႔ ဗဟိုစည္အထူးကု ေဆးရံုတြင္ တာ၀န္ထမ္းေဆာင္ေနေသာ သြားဘက္ဆိုင္ရာ အထူးကုဆရာ၀န္ ေဒါက္တာျမင့္၀ဏၰ (စာေရးသူ၏တူ) ကို ေျပာျပအတည္ျပဳခ်က္ရျပီးမွ ေရးသားပါသည္။
မွတ္ခ်က္။ ။ သြားဆရာ၀န္က သြားေရာဂါအတြက္ ေအာက္ပါေဆးနည္းကိုလည္း ညႊန္းပါသည္။
သြားႏွင့္ပတ္သက္ေသာ ေဆး Milcox တမ်ိဳးတည္း နံနက္ (၁)၊ ည (၁) ၅-ရက္ေသာက္ပါ။ သြားကိုက္၊ သြားနာ၊ သြားဖံုးေရာင္ ေပ်ာက္ပါ၏။ Filmet (Metro) ႏွင့္ တြဲေသာက္ပါ။ (သြားဆရာ၀န္)

ေမာင္မိုးဟန္ (ေရႊက်င္)
( ျမတ္မဂၤလာ ၂၀၀၉-ခု ေဖေဖာ္၀ါရီလ)

No comments: