Sunday, November 28, 2010

က်န္းမာေရး သုတ

( သေဘၤာသီး အစြမ္း)
သေဘၤာသီးဟာ အာဟာရဓာတ္ေပါတယ္။ အဆီကင္းတယ္။ အစာေခ်ရာမွာ အေထာက္အကူ ျပဳပါတယ္။ အရြယ္အလတ္စား သေဘၤာသီးမွည့္ တလံုးဟာ သင္ ေန႔စဥ္လိုအပ္ေနတဲ့ ဗီတာမင္ စီ ရဲ႔ ၂၅၀-ရာခို္င္ႏႈန္း၊ Folate ရဲ႔ ၂၉-ရာခို္င္ႏႈန္းနဲ႔ အမွ်င္ဓာတ္ရဲ႔ ၁၆-ရာခိုင္ႏႈန္းကို ျဖည့္ေပးႏိုင္စြမ္းရွိပါတယ္။

( အျပံဳးေလ့က်င့္စဥ္)
စိတ္အေႏွာင့္အယွက္တခုခု ႀကံဳရတဲ့အခါ၊ ေဒါသထြက္ရတဲ့အခါ၊ ပင္ပန္း ႏြမ္းနယ္ေနတဲ့အခါ အျပံဳးေလ့က်င့္ခန္းလုပ္ဖို႔ တိုက္တြန္းလိုက္ပါတယ္။
- မတ္တတ္ရပ္ပါ။
- ပခံုးေတြကို ေလွ်ာ့ခ်ထားပါ။
- အသက္ျပင္းျပင္း ရွဴသြင္းလိုက္ျပီး မ်က္ခံုးေတြ ျမင့္တက္သြားတဲ့အထိ ျပံဳးလိုက္ပါ။
နားႏွစ္ဖက္ပါ ေဘးကို ဆန္႔ထြက္သြားသလို ခံစားရပါလိမ့္မယ္။
- စကၠန္႔ ၃၀-ေလာက္ၾကာတဲ့အထိ ျပံဳးေနတဲ့ ပံုစံ လုပ္ထားပါ။ စိတ္ေသာကေတြ အနည္းနဲ႔အမ်ား ဆိုသလို ေျပေပ်ာက္သြားပါလိမ့္မယ္။

( ရင္ေသြးေလးေတြ အသီးအရြက္ ပိုစားျဖစ္ေအာင္ )
ဟင္းသီးဟင္းရြက္ေတြဟာ လူႀကီးလူငယ္မေရြး က်န္းမာေရးအတြက္ အထူးေကာင္းမြန္တာမို႔ ကေလးငယ္ေတြရဲ႔ ခႏၶာကိုယ္ထဲကို အသီးအရြက္ တတ္ႏိုင္သေလာက္ မ်ားမ်ား၀င္ေအာင္ ေကၽြးေပးရပါမယ္။

- မနက္စာစားခ်ိန္မွာ လတ္ဆတ္တဲ့ သစ္သီးစိတ္ တစိတ္ေကၽြးပါ။

- အသီးေျခာက္ေတြလည္း ေကၽြးပါ။ အသီးေျခာက္ ပန္းကန္လံုးတ၀က္ေလာက္ ေကၽြးျခင္းဟာလည္း ထိုက္သင့္သေလာက္ေတာ့ အာဟာရျဖစ္ေစပါတယ္။

- ေရခဲေသတၱာထဲထည့္ထားတဲ့ ဟင္းသီးဟင္းရြက္ေအးေတြကို ေခါက္ဆြဲျပဳတ္တို႔၊ ဟင္းခ်ိဳတုိ႔ထဲ ထည့္ျပဳတ္ျပီး ေကၽြးပါ။ ဒါမွမဟုတ္ သီးသန္႔ေၾကာ္ျပီးပဲေကၽြးေကၽြး၊ ပီဇာနဲ႔ဆင္းဒ၀စ္ မုန္႔ေတြထဲ ထည့္ေကၽြးေကၽြး ႏွစ္သက္သလို အသံုးခ်လို႔ ရပါတယ္။

-စည္သြတ္ဘူးထဲထည့္ထားတဲ့ အသီးအရြက္ေတြဟာလည္း (Expire date မလြန္ရင္ေပါ့) လတ္လတ္ဆတ္ဆတ္ အသီးအရြက္ေတြနီးပါး အာဟာရျဖစ္ပါတယ္။

- ဗီတာမင္ စီ အတြက္ကေတာ့ ေရ၊ ဒါမွမဟုတ္ လက္ဖက္ရည္ေအးထဲ သံပုရာရည္ သို႔မဟုတ္-ေရွာက္ရည္ညႇစ္ျပီး ေသာက္ခိုင္းပါ။

- ေဖ်ာ္ရည္ပုလင္းေတြ တိုက္မယ့္အစား လတ္လတ္ဆတ္ဆတ္ သစ္သီးေဖ်ာ္ရည္ေတြ ေသာက္ခိုင္းပါ။

( အာလူးေၾကာ္နဲ႔ ဗီတာမင္ စီ )
အာလူးဟာ လိေမၼာသီးထက္ ဗီတာမင္ စီ ၾကြယ္၀ပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ အာလူးေခ်ာင္းေၾကာ္ဆိုရင္ေတာ့ အဆီဓာတ္မ်ားစြာပါ၀င္တဲ့အတြက္ ေန႔စဥ္စားဖို႔မသင့္ပါဘူး။ လက္သီးဆုပ္အရြယ္ အာလူးတလံုးကို အၾကြပ္ေၾကာ္ထားတဲ့အေၾကာ္မွာ အဆီ ၁၈-ဂရမ္ ပါ၀င္ပါတယ္။ တကယ္လို႔ အာလူး အဲဒီအရြယ္ကိုပဲ ေထာင္းျပီး ေထာပတ္တို႔ ႏို႔တို႔နဲ႔ ေၾကာ္ရင္ေတာ့ အဆီ ၃-ဂရမ္ ပါ၀င္ပါတယ္။ Polyunsaturated ဆီေတြ သုတ္ျပီး မီးကင္ထားတဲ့ အာလူးဆိုရင္ ဆီ ၅-၁၀ ဂရမ္အထိ ပါ၀င္္ပါတယ္။ မီးဖုတ္ထား၊ ျပဳတ္ထား၊ ေပါင္းထားတဲ့ အာလူးမွာေတာ့ အဆီဓာတ္ လံုး၀မပါ၀င္ပါဘူး။ အဆိုးဆံုးကေတာ့ အာလူးပါးပါးလွီးေၾကာ္ပါပဲ။ သူ ၁၀၀-ဂရမ္စားမိရင္ ဆီ ၃၀-ဂရမ္ သင့္၀မ္းထဲေရာက္သြားျပီဆိုတာ သတိျပဳသင့္ပါတယ္။

( ကေလးငယ္နဲ႔ စာအုပ္ )
ငယ္ငယ္ေလးကတည္းက စာအုပ္ေတြနဲ႔ အကၽြမ္းတ၀င္ျဖစ္တဲ့ ကေလးေတြ ႀကီးလာတဲ့အခါ စာေရးတာ၊ ဖတ္တာ၊ ဂဏန္းတြက္တာ တျခားကေလးေတြထက္ ပိုေကာင္းတယ္လို႔ ယူႏိုက္တက္ကင္းဒမ္းက သုေတသနျပဳခ်က္ေတြအရ သိရွိရပါတယ္။
ဒါေၾကာင့္
- သင့္ကေလးငယ္ကို စာဖတ္ျပဖို႔ အခ်ိန္သတ္သတ္ ဖယ္ထားပါ။

- ဖတ္ျပတဲ့အခါ ကေလးသေဘာက်ေအာင္ ရီစရာေတြ ဖန္တီးပါ။ ဖတ္ျပတဲ့အသံ၊ မ်က္ႏွာ အမူအရာ အမ်ိဳးမ်ိဳး လုပ္ျပပါ။

- ကေလး ေျခာက္လသားအရြယ္ေလာက္ ဆိုရင္ကို ဖတ္ျပလို႔ရပါျပီ။ ကေလးေတြက အရုပ္ေလးေတြ ၾကည့္တာ၊ ထူးထူးဆန္းဆန္းအသံေတြ နားေထာင္တာကို ငယ္ငယ္ေလးကတည္းက စိတ္၀င္စားပါတယ္။

- အိပ္ရာ၀င္ခါနီးတိုင္း စာအုပ္တအုပ္ ဖတ္ျပပါ။ အိပ္ခါနီးဖတ္ဖို႔ စာအုပ္အမ်ားႀကီး ပံုထားတာေတာ့ မျဖစ္ပါေစနဲ႔။

( လိုက္ဖ္စတိုင္းလ္ ၂၀၀၁-ခု ေဖေဖာ္၀ါရီလ)

No comments: