Monday, December 27, 2010

တိရစၧာန္သဘာ၀ ႏွင့္ ဥပမာေပး အဂၤလိပ္စကား

လူသားေတြအေနနဲ႔ အရာရာကို ပံုႏႈိင္းတင္စားျပီး ေျပာၾက ဆိုၾက ေရးၾကရတာကို ႏွစ္သက္ၾကပါတယ္။ လူေတြအေနနဲ႔ အေျခအေနတရပ္ရပ္ကိုပဲ ျဖစ္ျဖစ္၊ လူ႔အဖြဲ႔အစည္း သို႔မဟုတ္-သတၱ၀ါတေကာင္ေကာင္ပဲ ျဖစ္ျဖစ္၊ အေျခအေန ရႈပ္ေထြးသြားေအာင္၊ ဒါမွမဟုတ္ သိနားလည္လြယ္ေအာင္လည္း လုပ္ေလ့ရွိၾကပါတယ္။ လူတေယာက္ဟာ တခ်ိန္မွာ ၾကင္နာတတ္ေပမယ့္ ေနာက္တခ်ိန္မွာေတာ့ ၾကမ္းၾကဳတ္တဲ့သူျဖစ္ခ်င္ ျဖစ္ေနမွာပါ။ ဒါေၾကာင့္ ဒီလိုလူမ်ိဳးကို ခန္႔မွန္းရခက္ပါတယ္။ ဒီလိုလူမ်ိဳးကို ဘယ္လို တင္စားမလဲ၊ ေျမေခြးေတြကိုေတာ့ ကၽြန္ေတာ္တို႔က ဉာဏ္နီဉာဏ္နက္မ်ားတယ္လို႔ ပံုႏႈိင္းၾကတယ္။

တခ်ိဳ႔ဓေလ့ထံုးအရေတာ့ ဇီးကြက္ဆိုတဲ့ သတၱ၀ါကို ပညာရွိတိရိစၧာန္တေကာင္လို႔ တင္စားၾကတယ္။ ဘာေၾကာင့္ လဲဆိုေတာ့ ဇီးကြက္ရဲ႔ပံုစံက မ်က္မွန္တပ္ထားျပီး လက္ေနာက္ပစ္ထားတဲ့ ေက်ာင္းအုပ္ဆရာႀကီးတေယာက္ ပံုစံ ေပါက္ေနလို႔ပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ တခ်ိဳ႔ႏိုင္ငံေတြက်ေတာ့လည္း မတူျပန္ပါဘူး။ ဇီးကြက္လို တိရိစၧာန္မ်ိဳးကို ငွက္မိုက္လို႔ သေဘာထားၾကျပန္တယ္။ အမ်ိဳးမ်ိဳးတင္စားေျပာေနၾကတာေပါ့။ ဒီလိုပဲ လူသားေတြနဲ႔ ပတ္သက္လာရင္ တိရိစၧာန္ရဲ႔ သြင္ျပင္ဟန္ စိတ္ေနသေဘာနဲ႔ ႏႈိင္းယွဥ္ျပီးေျပာၾက၊ ေရးၾကတာကေတာ့ လူေတြနဲ႔ အဇၩတၱသဏၭာန္မွာ ကိမ္းေအာင္ေနတဲ့ အျပဳအမူ စိတ္ထားစရိုက္ေတြကို တိရိစၧာန္ သဘာ၀ေတြနဲ႔ ႏႈိင္းယွဥ္ေဖာ္ျပထားတာေတြပါပဲ။

၀ံပုေလြ ( Wolf )
အမ်ားအားျဖင့္ အျမင္ခံရတဲ့ သတၱ၀ါမ်ိဳး ျဖစ္ပါတယ္။ ရက္စက္ၾကမ္းၾကဳတ္တယ္၊ ဆိုးတယ္ ဆိုတဲ့ ပံုေဖာ္ေဆာင္ပါတယ္။ The big, bad wolf လို႔ေခၚၾကပါတယ္။ ဒါေပမယ့္ အစားအေသာက္စားတဲ့အခါမွာ အလိုရမက္ႀကီးႀကီးနဲ႔ စားေသာက္တာကို To wolf food down လို႔ တင္စားေျပာၾကပါတယ္။ ေျပာင္က်က် အရွက္မရွိ ပေရာပရည္လုပ္တတ္တဲ့ လူမ်ိဳးကိုလည္း Wolf ၀ံပုေလြနဲ႔ တင္စားေခၚၾကပါတယ္။

ႏြားရိုင္းထီး၊ ႏြားသိုး ( Bull )
ႏြားသိုးဟာ အေကာင္ႀကီးတယ္၊ အားရွိတယ္ ေနာက္ျပီးေတာ့ ၾကမ္းတမ္းတယ္၊ ဒါကို တင္စားျပီးေတာ့---
A bull in a china shop ဆိုတာ တိုက္ရိုက္ဘာသာျပန္ရင္ေတာ့ ေၾကြထည္ေရာင္းတဲ့ ဆိုင္ထဲေရာက္တဲ့ ႏြားသိုးလို႔ ဆိုရမွာပါ။ ဒါေပမယ့္ အဓိပၸါယ္ကေတာ့ ဂရုတစိုက္ ကၽြမ္းက်င္စြာလုပ္ရမည့္ ေနရာမွာ ၾကမ္းၾကမ္းတမ္းတမ္းနဲ႔ ေျခေခ်ာ္လက္လြဲလုပ္တာကို ေျပာျခင္းျဖစ္ပါတယ္။

Bull your way through a gathering ဆိုတာကေတာ့ ကိုယ္က ခြန္အားႀကီးတာကို အခြင့္ေကာင္းယူျပီး ဘယ္သူကိုမွ မညႇာဘဲ အတင္းထိုးႀကိတ္ တိုးေ၀ွ႔သြားတာကို ဆိုပါတယ္။ Take the by the horn (ႏြားသိုးကို ခ်ိုကကိုင္တယ္) ဆိုတာကေတာ့ လာမည့္ေဘး ေျပးေတြ႔မယ္ဆိုတာ ျဖစ္ပါတယ္။

လား ( Mule )
လားဆိုတဲ့တိရိစၧာန္ကို ေပကပ္ကပ္ႏိုင္တာနဲ႔ တင္စားေလ့ရွိၾကပါတယ္။ ေျပာရဆိုရ ခက္တာ၊ ေပကပ္ကပ္ လုပ္တာကို ဥပမာတင္စားျပီး My brother is such a mule လို႔ သံုးပါတယ္။ Mullish person ဆိုတာကေတာ့ ေခါင္းမာတဲ့လူကို ေျပာတာပါ။ ထို႔အတူပဲ Mare တို႔ Donkey ျမည္း (ခ) ျမည္း စတာေတြကိုလည္း အေျပာရ အဆိုရခက္တဲ့ သားသမီးေတြေပၚ မိဘေတြက တင္စားတဲ့ စကားလံုးေတြ ျဖစ္ပါတယ္။

သိုး ( Sheep )
သိုးေတြဟာ ဆိုးက်ိဳး အႏြံတာခံတတ္တယ္၊ မိုက္မဲတယ္ စသျဖင့္ သိထားၾကပါတယ္။ မိုက္မဲတဲ့စကား ေျပာလိုက္မိတယ္၊ ဒါမွမဟုတ္ အလုပ္လုပ္လိုက္မိတယ္ဆိုတာ သိလိုက္တယ္ဆိုရင္ Sheepish grin လို႔ သံုးပါတယ္။ မလံုမလဲ ရွက္ကိုးရွက္ကန္း မ်က္ႏွာထားျဖစ္သြားတာကို ဆိုပါတယ္။

၀က္ ( Pig )
၀က္ဆိုတာကေတာ့ အမ်ားသိၾကတဲ့အတိုင္း ညစ္ပတ္တာနဲ႔ ထပ္တူျပဳထားတဲ့ သတၱ၀ါပါ။ သတၱ၀ါေတြထဲမွာ စားရင္စားသေလာက္ အဆီအသား ျမန္ျမန္တိုးတာ ၀က္ဆိုတဲ့သတၱ၀ါပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ အခ်ိန္မေရြး ေကၽြးရင္ ေကၽြးသေလာက္စားႏိုင္တဲ့ စူစကာသတၱ၀ါမ်ိဳး ျဖစ္ပါတယ္။ တေယာက္ေယာက္ကို Pig ၀က္လို႔ ေခၚလိုက္ရင္ အေခၚခံရတဲ့သူ ေက်နပ္မွာမဟုတ္ပါဘူး။ အစားေတြ နင္းကန္စားျပီး ၀ေနတဲ့သူ ေက်နပ္မွာမဟုတ္ပါဘူး။ အစားေတြ နင္းကန္စားျပီး ၀ေနတဲ့သူ ၀က္ပုပ္မလို႔ အေခၚခံရတဲ့သေဘာျဖစ္လို႔ ႀကိဳက္မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ Pigging out ဆိုတာကေတာ့ မဆံ႔ရင္ကာ တနင့္တပိုးစားတာေျပာပါတယ္။ Make a Pig's car (out) of something ဆိုတာကေတာ့ ပစ္စလက္ခတ္ လုပ္ပစ္တာကိုေျပာတာပါ။ Piggeyes ၀က္မ်က္လံုးနဲ႔လို႔ တေယာက္ေယာက္ကို တင္စားလိုက္ရင္ ႀကိဳက္မွာ မဟုတ္ပါဘူး။ မ်က္စိေမွးတာကို ဆိုလိုရာေရာက္ပါတယ္။

ေၾကာင္ ( Cat )
ေၾကာင္ေတြရဲ႔ ထူးျခားတဲ့ စရိုက္လကၡဏာကေတာ့ တကုိယ္ေကာင္းဆန္မႈနဲ႔ ေကာက္က်စ္စဥ္းလဲမႈေတြပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ Catty လို႔ဆိုရင္ေတာ့ မလိုတမာစိတ္္ရွိတာကို ဆိုပါတယ္။
Be the cat's pyjamas ဆိုတာကေတာ့ ့မိမိကိုယ္ကို မိမိအထင္ႀကီးတာကို ေျပာတာပါ။
Has the cat got your tongue ဆိုတာကေတာ့ ေမးတာကို အေျဖမရလို႔ စိတ္မရွည္ဘဲ မင္း အ,ေနသလား-လို႔ ဆိုတာပါ။
Let the cat out of the bag ကေတာ့ လွ်ိဳ႔၀ွက္ခ်က္ကို လႊတ္ကနဲေျပာလိုက္မိတာ ျဖစ္ပါတယ္။
Like a cat 0n hot bricks တိုတာကေတာ့ ဂနာမျငိမ္ျဖစ္ေနာတကို ေျပာတာပါ။
Look like something the cat brought in ဆိုတာက ေပေပေရေရ မသပ္မရပ္နဲ႔ ၀တ္စားထားသူကို ေျပာတာပါ။
Play cat and mouse ဆိုတာ ေၾကာင္နဲ႔ၾကြက္ ကစားၾကတာ မဟုတ္ပါဘူး။ ကိုယ့္လက္ခုပ္ထဲေရာက္ေနတဲ့သူကို အမ်ိဳးမ်ိဳး ညႇင္းဆဲတာကိုေျပာတာပါ။
When the cat's away. the mice will play ဆိုတာကေတာ့ ေၾကာင္မရွိ ၾကြက္ထမယ္ဆိုတဲ့သေဘာ။
Cat burglar ဆိုတာကေတာ့ အိမ္ေပၚတက္ခိုးတဲ့ သူခိုးငတက္ျပားကို ညႊန္ထားပါတယ္။

ၾကြက္ ( Rat )
ၾကြက္ကို လူႏွင့္ႏႈိင္းျပီးေျပာရင္ မႏွစ္ျမိဳ႔စရာေကာင္းသူ သစၥာမရွိသူတို႔ အဓိပၸါယ္ရပါတယ္။ ၾကြက္ဆိုတဲ့ စကားလံုးကို (Verb) အေနနဲ႔ T ႏွစ္လံုးနဲ႔ (TT)သံုးရင္ To ratt on something ကတိဖ်က္တယ္။
To ratt on somebody သစၥာေဖာက္တယ္လို႔ အဓိပၸါယ္ရႏို္င္ပါတယ္။
The rat race ဆိုတာကို ၾကြက္ျပိဳင္ပြဲလို႔ မမွတ္လိုက္ပါနဲ႔၊ ႀကီးပြားခ်မ္းသာလိုတဲ့ေဇာကပ္ျပီး သူ႔ထက္ငါ အႏိုင္တုေနတဲ့ ေလာကႀကီးကို ေျပာတာပါ။
တခုခု Ratty ျဖစ္တယ္ဆိုတာ ေဟာင္းႏြမ္းစုတ္ျပတ္ေနတာကို ဆိုပါတယ္။
ဥပမာ-Ratty overcoat၊ ေနာက္တခု Ratty ျဖစ္တယ္ဆိုတာ ကသိကေအာက္ျဖစ္တာကိုလည္း သံုးပါတယ္။

ရွဥ့္ ( Squirrel )
ရွဥ့္ေတြကို သိုမွီးစုေဆာင္းတတ္တဲ့ အေလ့အက်င့္ရွိတယ္ဆိုတာ သိထားၾကပါတယ္။ ေဆာင္းရာသီစတဲ့ အစာရွားပါးတဲ့ အခ်ိန္မွာ စားဖို႔ သစ္ေခါင္းထဲမွာ အသီးအႏွံေတြ စုထားတတ္ပါတယ္။ ဒီသေဘာအတိုင္းပဲ လူေတြမွာလည္း အခ်ိန္တန္ေတာ့ အိုစာ မင္းစာရေအာင္ ဖူလံုေအာင္လို႔ ရသမွ်ေတြကို သိုသိုသိပ္သိပ္နဲ႔ ရွာေဖြစုေဆာင္းသိုမွီးတာကို Squirrel away လို႔ သံုးႏႈန္းတတ္ပါတယ္။

တီေကာင္၊ သန္ေကာင္ ( Worm )
စိုက္ပ်ိဳးေရးမွာ တီေကာင္ဆိုတဲ့ သတၱ၀ါေတြ အသံုးက်တာကို လူတိုင္းသိပါတယ္။ သတၱ၀ါအရြယ္အစား အေနအထားအရေတာ့ အထင္ႀကီးစရာမရွိဘဲ ရြံစရာလည္း ေကာင္းပါတယ္။ Worm ကို ပုဂၢိဳလ္နဲ႔ယွဥ္ျပီးသံုးရင္ သိကၡာမဲ့တဲ့သူ၊ ေလးစားစရာ မရွိတဲ့သူလို႔ အဓိပၸါယ္ရပါတယ္။
Worm your way out of a tricky situalion ဆိုတာကေတာ့ တေယာက္ေယာက္ကို အယံုသြင္းျပီး ကိုယ္လြတ္ရုန္းတာပဲလို႔ မွတ္ယူပါမယ္။
Worm something out of somebody ဆိုရင္ တျဖည္းျဖည္းခ်င္း အစ္ထုတ္တာကို ေျပာတာပါ။
To worm your way into someones trust ဆိုတာကေတာ့ ကိုယ္က်ိဳးအတြက္ အယံုသြင္းတာကို ဆိုပါတယ္။

ဒါေတြကေတာ့ တိရိစၧာန္ေတြရဲ႔ သဘာ၀ကို လူေတြရဲ႔ အျပဳအမူ စရိုက္လကၡဏာနဲ႔ ထင္ဟပ္ျပီး ပံုႏႈိင္း တင္စားသံုးႏႈန္းထားတဲ့ စကားစုေတြပါ။ သို႔ေသာ္လည္း အေကာင္းဖက္က ၾကည့္ျမင္တဲ့ သေဘာမဟုတ္ပါဘူး။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ပတ္၀န္းက်င္မွာ ေတြ႔ျမင္ရတဲ့ တိရိစၧာန္ အခ်ိဳ႔ေလာက္ကိုသာ အေကာင္းျမင္ အေနနဲ႔ တင္စားပံုႏႈိင္းၾကတာ ရွိပါတယ္။
ဥပမာ-ျခေသၤ့ဆိုရင္ ခြန္အားႀကီးတယ္။ ခန္႔ညားတယ္၊
က်ားဆိုရင္ ရဲရင့္တယ္၊
ေခြးဆိုရင္ သခင္အေပၚ သစၥာရွိတယ္။ စတဲ့ တင္စားမႈေတြလည္း ရွိပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ တိရိစၧာန္ေတြရဲ႔ အမည္နာမနဲ႔ ဆက္စပ္ေနတဲ့ အဂၤလိပ္စကားစုေတြကို ရွာေဖြေလ့လာစရာေတြ က်န္ပါေသးတယ္။

ထြဋ္၀င္းထြဋ္
( ရုပ္ရွင္ေတးကဗ်ာ ၂၀၀၄-ခု ဇြန္လ)




No comments: